Промежуточные метаболиты катехоламинов: метанефрин, норметанефрин (суточная моча) в Алматы

Зерттеуге көрсетілімдер: гипотензивті препараттармен емдеуге жауап бермейтін тұрақты гипертония себептерін дифференциалды диагностикалау; феохромоцитоманы диагностикалау; феохромоцитоманы емдеу тиімділігін бақылау.

Катехоламиндер — бүйрекүсті бездері өндіретін гормондар. Олардың қатарына адреналин мен норадреналин кіреді. Бұл биологиялық белсенді заттар эмоционалды немесе физикалық күйзеліспен күресуге көмектеседі, сондықтан оларды күйзеліс гормондары деп те атайды.

Күйзелістік жағдай аяқталғанда, адреналин мен норадреналин белсенді емес қосылыстарға (метаболиттерге) — метанефрин мен норметанефринге — тез ыдырайды, олар бүйрек арқылы несеп құрамында шығарылады.

Қалыпты жағдайда несептегі метанефрин мен норметанефрин концентрациясы төмен болады. Бұл заттардың жоғары деңгейі феохромоцитоманың — бүйрекүсті безі ісігінің — дамып жатқанын көрсетуі мүмкін.

Зерттеуден 3 күн бұрын рационнан серотонин деңгейін арттыра алатын өнімдерді (шоколад, ірімшіктер, сүт өнімдері, банандар, кофе, қара шай, цитрустық жемістер, жұмыртқа) алып тастау қажет.

Сондай-ақ талдаудан 3 күн бұрын емдеуші дәрігермен келісе отырып, несеп айдайтын дәрілерді, антидепрессанттарды, адреноблокаторларды, антибиотиктерді және құрамында раувольфия, нитроглицерин, теофиллин, этанол, кофеин бар дәрілерді қабылдауды тоқтату ұсынылады. Осы кезеңде физиологиялық катехоламиндердің көтерілуін тудыратын физикалық жүктемеден, күйзелістен, темекі шегуден, ауырсыну әсерлерінен аулақ болу керек.

Зерттеуден 48 сағат бұрын алкогольден бас тарту керек.

Талдаудан 10–12 сағат бұрын рационнан несептің түсі мен химиялық құрамын өзгертетін өнімдерді, атап айтқанда «бояйтын» көкөністерді (қызылша мен сәбіз), сондай-ақ тұз бен дәмдеуіштерді алып тастау керек.

Несеп жинау алдында зертхана бөлімшесінен немесе дәріханадан несепке арналған контейнер алу қажет. Балалардан несеп жинау үшін несеп қабылдағышты пайдалануға болады.

Биоматериалды жинау әдеттегі ішу режимінде жүргізіледі (тәулігіне 1,5–2 литр сұйықтық).

Биоматериалдың әрбір порциясын жинау алдында сыртқы жыныс мүшелерін мұқият жуу қажет.

Бірінші күні бөлінген таңертеңгі несепті унитазға төгу керек. Содан кейін уақытты белгілеп, қалған несепті үлкен көлемді ыдысқа тура бір тәулік бойы жинау керек. Ыдысқа соңғы несеп шығару белгіленген уақыттан 24 сағат өткен соң болуы керек (мысалы, бір күннің сағат 8:00-ден келесі күннің сағат 8:00-ге дейін).

Жиналған несепті тоңазытқышта +2–8 °С температурада, оның қатып қалуына жол бермей сақтау керек.

Барлық несепті жинағаннан кейін биоматериалдың жалпы көлемін тіркеп, содан кейін барлық несепті араластырып, 50–100 мл-ін контейнерге құйып, дереу зерттеуге әкелу керек.

Несеп тапсыру кезінде жинау уақытын және несептің жалпы көлемін мл-мен белгілеу керек.

Контейнерді пайдалану жөніндегі нұсқаулық Контейнердің қақпағын бұрап ашып, оны ішкі жағын жоғары қаратып, конструкцияның стерильді бөлігіне тигізбей қойыңыз. Контейнерге 50–100 мл несеп құйыңыз. Контейнерді қақпақпен жауып, оны тығыздап бұраңыз. Контейнердің ішіндегісін 180°-қа бұра отырып, 3–5 рет араластырыңыз. Контейнерді дереу зертхана бөлімшесіне жеткізіңіз.

Интерпретация результата

Возможные причины повышения уровня метанефрина и норметанефрина в суточной моче:

• феохромоцитома;
• опухоли нервной ткани;
• тяжёлые физические нагрузки.

Результаты одного исследования не могут служить достаточным основанием для постановки диагноза или назначения лечения. Решение об этом должен принимать врач на основании всех имеющихся у него данных.

Референсные значения

Нормальные значения метанефрина

Нормальные значения норметанефрина